KRALENDIJK – Voorlopig heeft de bevolking van Bonaire geen zicht op een nieuwe coalitie. De pogingen om die te formeren zijn weer mislukt. Nu zit het eiland al bijna een maand zonder coalitie, wat voor veel onzekerheid en verwarring zorgt.
Nadat het raadslid Salma Serberie haar steun aan de vorige coalitie introk – door uit de PDB-fractie te stappen – was er een poging om een nieuwe coalitie te vormen tussen de partijen Union Patriótiko Boneriano (UPB of de groene partij), Movementu di Pueblo Boneriano (MPB of de blauwe partij) en M21 (of de roze partij). Deze poging mislukte toen ze het niet met elkaar eens konden worden over de portefeuilleverdeling.
Tweede poging
Hierop gaf Serberie, die eerder had gezegd in de oppositie te willen, aan dat ze bereid is in de coalitie te treden. Daarop begonnen de besprekingen tussen de UPB, de MPB en Fractie Serberie. UPB trok dit, aangezien het de meeste zetels heeft in de Eilandsraad.
Echter, ook deze poging strandde. In een brief aan de UPB en de MPB, legt Serberie uit dat de UPB twee voorstellen van haar afwees: om Anthony Weber als gedeputeerde van Financiën aan te houden, en om drie vakgedeputeerden te benoemen – dus, professionals met relevante expertise, die niet gelieerd zijn aan enige politieke partij.
CFT
De UPB benadrukt dat zowel een professional als een gedeputeerde nodig zijn om de Financiën-portefeuille te behartigen. Volgens de partij wil die garanderen dat het College Financieel Toezicht (CFT) de begroting voor 2027 goedkeurt. Als hierna Weber op de stoel blijft, is dat geen probleem. Dit alles gezien het feit dat het CFT veel kritiek had op de manier waarop het Openbaar Lichaam Bonaire haar financieel bestuur voert.
Hier ontstond de impasse en gaf de UPB tijdens een op 19 februari belegde persconferentie aan, liever in de oppositie te willen blijven, zonder interesse om in het bestuur te stappen. Woordvoerster Jolinda Craane van de UPB, lichtte toe dat de partij concludeert dat vorige coalitie nog steeds steun geniet.
Fractie Serberie steunt het Bestuurscollege (BC) nog en daarnaast heeft de M21 haar steun aan de coalitie niet ingetrokken. “Daar komt nu bij, dat de MPB het ermee eens is dat de gedeputeerde die nu bestuurt, aanblijft. Dus betekent dat voor ons dat het geen zin heeft om langer om de tafel te zitten,” aldus Craane.
Verwarring
Om een coalitie te vormen zijn in totaal vijf zetels nodig. Momenteel is de politieke situatie op het eiland als volgt. UPB heeft 3 zetels, Partido Demokrátiko Boneriano (Democraat of de rode partij) heeft 2 zetels. MPB heeft 1 zetel. M21 heeft 1 zetel. Fracties Cyrill Vrolijk en Serberie hebben elk 1 zetel.
Het is voor het eerst dat de Bonairiaanse politiek in een impasse als deze is geraakt, zonder al bijna een maand een coalitie te kunnen vormen. Dit brengt de bevolking in verwarring.
Ramoncito
Oud-partijleider Ramoncito Booi van de UPB, is zeer verrast met de houding van de partij. In een radioprogramma bekritiseerde Booi de UPB publiekelijk en keurde hij de beslissing van de partij af. “Ongehoord. Dit heb ik nog nooit gezien. Alle partijen moeten zich bezinnen en kalmeren. De UPB moet de politieke werkelijkheid onder ogen zien,” zei hij.
Volgens Booi is de houding van de UPB misschien een indicatie dat het met Democraat wil samenwerken. Booi meent dat de UPB voor posities kiest en niet kijkt naar bestuur of het belang van Bonaire.
Onwaarschijnlijke scenario’s
Voor politiek expert Willem Cecilia, zijn de meeste overgebleven scenario’s niet waarschijnlijk. “Anthony Weber zou zich persoonlijk kunnen terugtrekken, om geen belemmering te zijn voor het algemeen belang van Bonaire. Een ander scenario is dat de UPB gaat samenwerken met Democraat. Of de MPB met Democraat. Ook MPB, Vrolijk en M21 zou kunnen. Maar deze zijn bijna allemaal onwaarschijnlijk. Serberie zou zelf ook iemand anders die ‘aanvaardbaar’ is, naar voren kunnen schuiven,” oppert Cecilia.
Als laatste redmiddel blijft de optie dat Salma Serberie ontslag neemt en Democraat haar zetel teruggeeft. Voor Cecilia staat één ding zeker: “Tja, in het Nederlands zeggen ze: ’Terug naar de tekentafel’.”
Context van regeringsval
Dat Serberie haar steun aan de coalitie introk, heet in de volksmond dat de regering of coalitie ‘is gevallen’. Echter, wanneer een raadslid zijn of haar steun aan de coalitie of het BC wegneemt en de besturende samenstelling een minderheid overhoudt in de Eilandsraad, geldt dat vooral als een politiek signaal. Tot het moment waarop de Eilandsraad hierover vergadert en formeel beslist – dat wil zeggen, een motie van wantrouwen aanneemt tegen het BC – blijft dat bestuursorgaan formeel bestaan.
De bevolking ziet het anders: “geen meerderheid betekent geen bestuur”. “Maar in de praktijk blijft het BC functioneren. Wél mag dat BC geen besluiten nemen over nieuw beleid, politiek gevoelig liggende dossiers of zaken die mogelijk niet terug te draaien zijn. Dat is geen formaliteit, maar een fundamenteel beginsel van behoorlijk bestuur in het koninkrijk,” legt Cecilia uit.
