Eilandsraadslid Salma Serberie die op 20 januari de fractie van de Partido Demokrátiko Boneriano (Democratische Partij Bonaire, PDB) verliet en haar steun aan de coalitie introk, gaat door als onafhankelijk raadslid. Hiermee is de Bonairiaanse politiek een nieuwe fase ingegaan. Volgens oud-politicus en oud-vakbondsman Norwin ‘Nòchi’ Willem is het aan Serberie om een nieuwe coalitie te vormen. “De gouden regel in de politiek luidt, dat ‘wie verbreekt, moet formeren’.” Alle ogen zijn daarom gericht op Serberie voor haar volgende stappen.
Duidelijk is al, dat Serberie’s vertrek het machtsevenwicht in de Eilandsraad fundamenteel heeft veranderd. De vraag is nu wie allemaal, en hoe snel, een nieuw Bestuurscollege (BC) zullen vormen. Serberie zelf zwijgt.
De bal bij de Eilandsraad
De Bonairiaanse Eilandsraad telt negen leden. Vijf zetels vormen dus de minimale meerderheid. Tot afgelopen dinsdag 20 januari had de coalitie precies dat aantal. Nu Serberie onafhankelijk is geworden, houdt de coalitie vier zetels over en heeft de oppositie van de partijen Movementu di Pueblo Boneriano (Bonairiaanse Volksbeweging, MPB) en Union Patriótiko Boneriano (Bonairiaanse Patriottische Unie, UPB), met Serberie erbij, vijf zetels.
De Wet Openbare Lichamen Bonaire, Sint Eustatius en Saba (WolBES) kent geen ‘demissionair’ systeem in juridische zin. De gedeputeerden die het BC vormen, blijven formeel in functie tot zij zelf opstappen of wanneer de Eilandsraad hen ontslaat via een motie van wantrouwen. De bal ligt nu dus bij de Eilandsraad.
Gezaghebber John Soliano doet een dringende oproep aan de Eilandsraad om hun verantwoordelijkheid te nemen en zo snel mogelijk te handelen. Een voor 27 januari 2026 geplande vergadering, moet helderheid brengen in de huidige instabiele situatie van de regering.
Veel scenario’s
Er zijn veel scenario’s om aan een nieuwe coalitie van vijf zetels te komen. De eenvoudigste is van UPB (3 zetels) met PDB (2). Andere opties zijn: UPB (3), Serberie (1) en M21 (1), of UPB (3), MPB (1) en Serberie (1), of UPB (3), Serberie (1) en Fractie Vrolijk (1), of: PDB (2), Fractie Vrolijk (1), Serberie (1) en MPB (1). Diverse combinaties zijn dus nog mogelijk om een nieuw BC te vormen.
Politiek expert Willem Cecilia, en oud-griffier van het Openbaar Lichaam Bonaire, vindt de meest waarschijnlijke coalitie die van UPB, MPB en Serberie. “Met vijf zetels heeft deze combinatie de kleinst mogelijke meerderheid, maar dat is voldoende om een nieuw BC te vormen”, merkt hij op.
Ingewijden zeggen echter dat M21, UPB en MPB de nieuwe coalitie al aan het formeren zijn. “Het is zaak snel een nieuw BC te vormen om alle problemen die er zijn, af te handelen. Wij staan open voor elke vorm van Bonaire helpen besturen”, verzekert Hennyson Thielman, leider van de MPB. Opties zoals doorbesturen als minderheidscoalitie of het goed maken met Serberie, lijken politiek niet haalbaar. Zonder een stabiele meerderheid, zal de besluitvorming blijven vastlopen.
‘Onzekerheid dient het volk niet’
Bonaire kampt met grote uitdagingen, dus politieke onbestendigheid komt het Bonairiaanse volk niet van pas. De dossiers over energievoorziening, afvalbeheer, de stortplaatsproblematiek en financiële controle, vereisen duurzame standvastigheid van het bestuur.
Gezaghebber Soliano uit zijn bezorgdheid. “Op dit moment worden diverse urgente zaken behartigd, die belangrijk zijn voor de Bonairiaanse gemeenschap. Er zijn afspraken gemaakt met de Centrale Regering over een aantal zaken. Ook zijn er processen met vaste deadlines die gehaald moeten worden om vertragingen te voorkomen. De gevolgen van de recente politieke ontwikkelingen voor het bestuur zijn momenteel nog niet duidelijk.”
